Serbest çalışanlar için vergi rehberi: makbuz, şahıs şirketi ve istisnalar

Serbest çalışan (freelancer) olarak Türkiye'de düzenli gelir elde eden kişiler, faaliyetlerine göre vergi mükellefiyeti açmak ve kazançlarını belgelemekle yükümlüdür. Hangi yolun size uygun olduğu işinize, gelirinize ve koşullarınıza bağlıdır; bu yazı genel bilgi verir, kararınızı mutlaka bir mali müşavirle verin.

Serbest meslek kazancı

Yazılım, tasarım, çeviri, danışmanlık gibi kişisel bilgi ve beceriye dayanan işler genellikle serbest meslek faaliyeti olarak değerlendirilir. Bu durumda müşterilere serbest meslek makbuzu düzenlenir. Kurumsal müşterilerle çalışırken makbuz üzerinden stopaj (kaynakta kesinti) uygulanabilir.

Şahıs şirketi (ticari kazanç)

Bazı serbest çalışanlar faaliyetlerini şahıs şirketi olarak yürütür ve fatura düzenler. Hangi statünün uygun olduğu yaptığınız işin niteliğine bağlıdır; bunu mali müşavirinizle birlikte belirleyin.

Genç girişimci istisnası

Gelir Vergisi Kanunu'nda, belirli yaş ve ilk kez mükellefiyet gibi koşulları sağlayan genç girişimcilerin kazançlarının belirli bir tutarı için süreli bir istisna bulunmaktadır. Koşullar ve tutar sınırları değişebildiği için güncel durumu mali müşavirinizle kontrol edin.

İçerik üreticileri ve mobil uygulama geliştiricileri

Sosyal medya içerik üreticiliği ve mobil uygulama geliştiriciliği faaliyetlerinden elde edilen kazançlar için, kazancın belirli koşullarla bir banka hesabına gelmesi ve bu hesap üzerinden kesinti yapılması esasına dayanan özel bir istisna düzenlemesi vardır. Bu düzenlemenin kapsamına girip girmediğinizi ve sınırlarını mutlaka bir uzmana danışın.

Yurt dışından iş alırken

Yurt dışındaki müşterilere verilen hizmetlerde döviz ödemeleri, hizmet ihracatı ve KDV konularında farklı kurallar uygulanabilir. Yurt dışı müşterilerle çalışmaya başlamadan önce mali müşavirinizle bir planlama yapın.

Pratik öneriler

• İş ve kişisel harcamalarınızı ayrı hesaplarda tutun.
• Her işin sözleşmesini, yazışmalarını ve teslim kayıtlarını saklayın.
• Aşamalı çalışıyorsanız her aşamanın tutarını ve ödeme tarihini not edin; belgelemeyi kolaylaştırır.
• Gelirinizin bir kısmını vergi ve sigorta ödemeleri için ayırın.

Sık sorulanlar

Ara sıra freelance iş yapıyorum, yine de mükellef olmam gerekir mi?

Faaliyetin süreklilik gösterip göstermediği önemlidir. Durumunuzu bir mali müşavirle değerlendirin.

Serbest İş platformu benim adıma vergi keser mi?

Hayır. Ödemeler proje sahibiyle uzman arasında doğrudan yapılır; vergisel yükümlülükler taraflara aittir.

Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, vergi danışmanlığı değildir.